Kenschets

Buro Poelmans Reesink landschapsarchitectuur is werkzaam op het gebied van landschappelijke en stedenbouwkundige opgaven, openbare ruimte ontwerp, projecten in de gezondheidszorg, bedrijfsterreinen, parken, landgoederen en particuliere tuinen. Het bureau doorloopt het gehele traject van onderzoek en ontwerp tot het schrijven van bestekken en de begeleiding van de uitvoering. Het bureau werkt op veel verschillende schaalniveaus en realiseert in de detaillering van de ontwerpen een hoog kwaliteitsniveau.

Het team bestaat uit 9 personen; landschapsarchitecten, architect en specialisten op het gebied van civiele techniek, beplanting en beheer. Daarnaast werkt het bureau veelvuldig samen met externe partijen waaronder stedenbouwkundigen, architecten, grafisch vormgevers, beeldend kunstenaars en technische ingenieursbureaus.

Ambitie

Buro Poelmans Reesink is zich er van bewust dat landschapsarchitectuur een precaire zaak is en dat het succes van een landschapsontwerp afhankelijk is van vele factoren. Een landschapsarchitect doet namelijk uitspraken over landbouwgronden die al honderden jaren in cultuur zijn; natuurgebieden waarin de processen ook zonder zijn ingrepen niet stilstaan; straten en parken die intensief door de buurt worden gebruikt en tuinen die pas tot leven komen als ze zorgvuldig door haar bewoners worden onderhouden. Het is de opgave van de landschapsarchitect om zich in te leven in de situatie, de ontstaansgeschiedenis van de plek te bestuderen en zich te verwonderen over de verhalen van diens bewoners. Met die bagage op zak komen in het ontwerpproces nieuwe landschappen tot leven. En als het landschapsontwerp is uitgevoerd is het welslagen van een project enerzijds afhankelijk van de tijd die het gegund krijgt om tot volle wasdom te komen en is het anderzijds afhankelijk van het zorgvuldige beheer en gebruik.

Buro Poelmans Reesink ziet de grootste ontwerpuitdaging in stedelijke en aan de stad gerelateerde opgaven. Meervoudig ruimtegebruik is een belangrijke doelstellingen van het bureau. Wij pleiten voor meer eenheid, rust en vanzelfsprekendheid in het stadsontwerp. Wij zien in het gemiddelde straatbeeld een ware overdaad aan vormgeving. Door een meer neutrale inrichting van de openbare ruimte te bewerkstelligen kan er letterlijk veel ruimte worden gemaakt. Daarnaast hebben wij de ambitie om het contrast op te voeren tussen de verschillende soorten openbare ruimte in de stad. Het gaat hierbij bijvoorbeeld om de overgang van een binnenhof naar de straat, van de straat naar een plein of de overgang van een wijk naar een park. Door de verschillen in maat en schaal te vergroten wordt de openbare ruimte interessanter. Er is op deze wijze nog veel ruimte in steden te winnen, te ontdekken en zichtbaar te maken. De menselijke maat wordt niet zo zeer terug gebracht in het straatbeeld, maar wel in verhouding geplaatst met de overige maten in het stedelijke gebied zodat de schaalsprong van het privédomein naar de groot stedelijke context meer vanzelfsprekend wordt gemaakt. Kortom het bureau pleit voor meer rust in het straatbeeld op grote schaal in combinatie met de verbijzondering van plekken op kleinere schaal.

Werkwijze

Geschiedenis van de plek
Wij zien het als basisopgave om in de projecten die wij realiseren de eigenheid van een locatie te bestuderen en de ontwerpen zoveel mogelijk op de sfeer en de condities van een plek af te stemmen. Dit doen wij door in de fase van visievorming altijd om meerdere schaalniveaus tegelijk te werken. Een ‘overalvisie’ wordt door ons bureau getoetst door ook in detail deeluitwerkingen te bestuderen en bestaande waardevolle gebiedskenmerken in te passen. Dat daardoor een visie aan complexiteit wint zien wij als kwaliteit. Ons bureau werkt in de fase van visievorming zo min mogelijk met referentiebeelden en of met thematische beschrijvingen van nieuwe functies. Referenties verwijzen per definitie naar elders en doen afbreuk aan de eigenheid van een locatie.

Op deze wijze lukt het ons bureau om voor complexe situaties verrassende ontwerpstrategieën te ontwikkelen met een hoog realiteitsgehalte. Met name op het gebied van de herstructurering van oude stadswijken en het toevoegen van nieuwbouw aan de bestaande stad, ‘zgn. inbreidingslocaties’, heeft het bureau een verrassende werkwijze ontwikkeld. Bij dit type opgaven is het kunnen ‘schakelen’ tussen de verschillende schaalniveaus van de stedelijke omgeving een belangrijk criterium. Het bureau werkt altijd vanuit de bestaande context om gebiedseigen visies te ontwikkelen gerelateerd aan nieuwe eigentijdse vraagstukken. De bestaande situatie staat daarbij voorop en de gelaagdheid van ingrepen uit het verleden is een belangrijk aanknopingspunt bij het ontwerpen aan de toekomst.

 

Handschrift
Er is in Nederland een ware overkill aan design. Er is geen plek niet ontworpen en bij nieuwe ontwerpopgaven wordt er over het algemeen te gemakkelijk nieuwe vormgeving aan een situatie toegevoegd. In dit kader denken wij dat terughoudendheid in ontwerp een doeltreffend middel is om de rust in stad en landschap te vergroten en de overgang van een nieuw te realiseren ontwerp naar de bestaande omgeving te verbeteren.

De landschapsarchitect is diegene die de samenhang in het landschap of de openbare ruimte in de stad ontwerpt en in het belang daarvan zichzelf daarbij deels wegcijfert. Wij zien de landschapsarchitect als iemand die als het nodig is zijn eigen handschrift ondergeschikt laat zijn zodat de inrichting van de openbare ruimte rust uitstraalt, ruimte biedt en de aansluiting op de grote schaal wordt versterkt.

De projecten op kleinere schaal die meer op zichzelf staan zoals het ontwerpen van pleinen, parken, landgoederen en tuinen worden door ons bureau wel met een duidelijke signatuur ontworpen. Bij deze opgaven speelt de verbeelding een belangrijke rol en is het handschrift van de landschapsarchitect onmiskenbaar aanwezig.

 

Bewonersparticipatie
De geschiedenis van een plek wordt verteld door haar bewoners; des te belangrijker is het contact met de bewoners in het ontwerpproces. De inbreng van bewoners draagt wezenlijk bij aan een goed doortimmerd ontwerp. Wij vinden het van belang om bewoners met open vizier te benaderen; met taalgebruik die een ieder begrijpt maar ook met informatie die er vakinhoudelijk toedoet. Wij stellen ons op als professionals met ervaring als bagage maar wij staan tegelijkertijd open voor nieuwe ideeën, verbeterpunten en ervaringen van mensen die een plek dagelijks gebruiken en op hun duimpje kennen. Als deze wisselwerking met bewoners ontstaat dan is onze missie geslaagd. Een ieder doet kennis op, zowel wij als de bewoners en dit geeft input voor het realiseren van een doorwrocht ontwerp.

 

Samenwerking
Het vakgebeid kent veel raakvlakken met andere disciplines: architectuur, interieurarchitectuur, natuurontwikkeling en deskundigheid op het gebied van verkeer, civiele techniek en beheer. Samenwerking met specialisten uit deze disciplines is een belangrijk uitgangspunt om tot integrale ontwerpoplossingen te komen. Een landschapsarchitect en een stedenbouwkundige hebben in een projectteam de rol om het overzicht te bewaken, als bemiddelaar op te treden, leemtes te ontdekken en verbanden te leggen. Het is inherent aan het landschap en de openbare ruimte dat het ontwerpen niet stopt op de projectgrens. De overgang naar de omgeving speelt een belangrijke rol bij het ontwerp en de samenwerking met andere disciplines is een onlosmakelijke component van het vak.

 

Duurzaam ontwerp
Voor een landschapsarchitect is duurzaamheid geen nieuw begrip maar een vanzelfsprekend gegeven waar standaard mee wordt gewerkt. De thema’s zorgvuldig waterbeheer, hergebruik, kringlooplandschappen en het verbeteren van het stedelijk klimaat maken deel uit van de dagelijkse beroepspraktijk. Buro Poelmans Reesink heeft specifiek op het gebied van hergebruik veel ervaring met het herontwikkelen van bouwlocaties in de stad. Op het gebied van ‘de klimaatbestendige stad’ heeft het bureau veel kennis van stedelijk groen, met name de toepassing van ‘verticaal groen’ springt daarbij in het oog en het thema duurzaam materiaalgebruik komt terug in ieder project.

Het modernisme is nooit een daverend succes geweest in de landschapsarchitectuur en specifiek bij de inrichting van de openbare ruimte. Architectuur kan in smetteloos wit worden uitgevoerd, in het straatbeeld speelt vergankelijkheid echter een belangrijke rol. Waarom is het Piazza Navona in Rome na 350 jaar nog steeds een plezierig plein en zijn de pleinen van Barcelona naar 20 jaar al weer aan vervanging toe? Dat heeft alles te maken met duurzaam materiaalgebruik. Enerzijds is de toepassing van materiaal afhankelijk van het klimaat: een betonnen bank in Barcelona zit plezierig, dezelfde bank in Nederland voelt nat en koud aan. In dit kikkerland van regen is alleen een houten bank comfortabel om op te zitten. Anderzijds moeten materialen in de openbare ruimte vergankelijkheid en slijtage kunnen doorstaan. Samen met de mogelijkheden voor hergebruik zijn dit essentiële voorwaarden voor de juiste materiaaltoepassing in een ontwerp.

 

Eindbeeld van beplanting
Het is moeilijk enthousiast te zijn als er een jonge boom wordt geplant, er is immers nog zo weinig te zien. Alleen dankzij de palen die de boom ondersteunen wordt hij de eerste jaren niet over het hoofd gezien. De boom telt bij aanplant gemiddeld 15 jaarringen maar pas over 100 jaar maakt de boom werkelijk indruk. In de ontwerptekeningen die wij maken staan bomen getekend met een volgroeide kroon. Monumentale jongens die wij zoals ze zijn getekend nooit te zien krijgen. Toch worden de bomen bij aanvang volwassen getekend om de groeiplaats zeker te stellen en het wensbeeld voor de toekomst te tonen. In de manier van omgang met bomen in stedelijk gebied schuilt een dilemma. Naast het feit dat de tekening (op korte termijn) nooit werkelijkheid wordt zal de weergave van een boom op een tekening de kwaliteit die hoort bij bomen die millennia overleven nooit evenaren. Er is een tendens gaande om bomen in de stad samen met de riolering, verharding en het straatmeubilair om de 30 jaar te vervangen, de boel op te schonen en gereed te maken voor een nieuwe inrichting. Duurzaamheid is daarbij een betrekkelijk gegeven dat samen valt met de termijn van afschrijving en niets te maken heeft met de levensvatbaarheid van de bomen. Door in het ontwerp de plaats van een boom zorgvuldig te bepalen en de groeiplaats goed in te richten hebben wij de ambitie om meer bomen in de stad te planten die de tand des tijds doorstaan en echt oud kunnen worden.

 

Samenvatting dienstverlening

Ontwerpen op uiteenlopende schaalniveaus: van landschappelijke studies en stedelijke opgaven tot de inrichting  van parken, landgoederen en particuliere tuinen.

Werkzaam op het gebied van landschapsarchitectuur, stedenbouw en het uitwerken van architectonische detaillering in de openbare ruimte.

Eigen signatuur in het ontwerp, terughoudend op grotere schaal en meer uitgesproken op kleine schaal.

Goede ruimtelijke vertaling van de wensen van de opdrachtgever, bewoners en gebruikers.

Verzorgen van participatietrajecten waarbij de belangen van bewoners zorgvuldig worden afgewogen.

Persoonlijke benadering en vaste contactpersonen, hetgeen zich toont in veel vaste klanten.

Volledig pakket van ontwerp tot technische uitwerking, aanbesteding en begeleiding van de uitvoering.

Hoogwaardig detailniveau in de uitwerking van de ontwerpen uitmondend in realistische en ‘maakbare’ plannen.

Ramen van aanleg en beheerkosten in iedere fase van het ontwerp. Van een kostenraming op hoofdlijnen in het stadium van een voorlopig ontwerp tot een gedetailleerde directiebegroting in de besteksfase.

Beheer vertalen in advies en beheerplannen. Niet alleen losstaand maar ook geïntegreerd in de ontwerpen, b.v. door middel van het toevoegen van een beheerparagraaf bij het definitief ontwerp.

 

Automatisering

Tekenprogramma’s
- Autocad 2015 (uitwisselbaar met Microstation d.m.v. dxf en dwg bestanden)
- Adobe CS4 (Photoshop, Indesign, Illustrator e.d.)
- Sketchup pro (versie 8)
- Microsoft Office (Word, PowerPoint, Excel, etc.)

Aanleg en onderhoudsbestekken
- Bestek volgens RAW-systematiek in combinatie met een
  begrotings- en administratieve module.

Landmeten
- Wij werken met een vaste landmeter die de gegevens van
  terreininmetingen rechtstreeks in Autocad tekeningen verwerkt.